Geachte genodigden,

Namens de familie Witdouck-Demoen en het gemeentebestuur van Lovendegem heet ik u van harte welkom op deze tentoonstelling die gewijd is aan het werk en het leven van Maurits Witdouck.

Dat wij hier vandaag staan is geen evidentie. Vorig jaar lukte het slechts mits veel overtuigingskracht en de hulp van zijn charmante echtgenote Rika Demoen om één beeld van Maurits Witdouck tentoon te stellen tijdens de eerste deelname van onze gemeente aan de week van de amateurkunsten.

Zoals u vandaag ook in de krant kon lezen is Maurits Witdouck allesbehalve de kunstenaar die de aandacht van het publiek of de media opzoekt. Dat hij hier vandaag met meer dan honderd werken tentoonstelt is dan ook volledig te danken aan zijn kinderen die deze tentoonstelling vorm hebben gegeven naar aanleiding van de 80e verjaardag vandaag van hun vader. Kan een vader zich een mooier ongewenst verjaardagsgeschenk van zijn kinderen inbeelden?

"Kunst is de overtreffende trap van kunnen". Het is één van de uitspraken van Maurits Witdouck die me sterk is bijgebleven. Maurits Witdouck is een kind van zijn tijd. Een echte ambachtsman. Voor hem geen getatoeëerde varkens, zuilen met gerookte ham of cloacamachines ... en al zeker geen mosselpot. De kunst van Maurits Witdouck is eerlijk en authentiek. Het is een uiting van kunde, een expressie van zijn liefde voor Gods schepping, de mens en de natuur.

Maurits Witdouck viert vandaag zijn 80e verjaardag. Geboren op 5 juli 1928 in Menen groeide hij op als enig kind in een eenvoudig arbeidersgezin. Al van jongsaf aan bleek Maurits Witdouck voorbestemd om zijn leven te wijden aan kunst en architectuur. Op zijn veertien jaar begon hij te werken in het atelier van beeldhouwer La Fontaine. Hij hielp er voornamelijk bij de restauratie van tijdens de oorlog beschadigde kunstwerken. Zijn meester ziet in hem een getalenteerde jonge knaap en potentiële opvolger van zijn bedrijf en motiveert hem tot het volgen van een volwaardige kunstopleiding. Op zijn 18 jaar vat Maurits Witdouck zijn studies aan in Sint-Lucas te Gent en amper drie jaar later staat hij zelf voor de klas als leraar beeldhouwkunst en later tekenleraar aan Sint-Lucas. Nogmaals een bewijs van zijn talent, kunde en persoonlijkheid die velen aansprak.

Zo is zijn passie zijn beroep en levenswerk geworden. Niet alleen gaf dit hem de gelegenheid om zijn ideeën en kunde te delen met vele generaties nieuwe kunstenaars en architecten, maar het stelde hem ook in de gelegenheid om zijn leven verder te wijden aan zijn passie. Zijn aanstelling als leerkracht in Gent zorgde er ook voor dat onze gemeente de familie Witdouck-Demoen in het begin van de jaren '50 welkom mocht heten. Ik overdrijf niet als ik stel dat Maurice Witdouck en zijn echtgenote Rika Demoen sindsdien onlosmakelijk verbonden zijn met Lovendegem.

De eerste rondleiding van Maurits Witdouck in zijn atelier was voor mij een ware ontdekkingstocht. . Ik was enorm geboeid door zijn kubistische werken waarin ik al snel de vormen bespeurde van de mensen die hij in andere beeldhouwwerken en zeker zijn schetsen op een visueel waarheidsgetrouwere manier weergaf. Het werk van Maurits Witdouck omschrijven is voor mij een onmogelijke taak. Omdat ik het geenszins beter zou kunnen, citeer ik bij deze dan ook graag kort uit de voorstelling die Jan Bral, zijn schoonzoon, opstelde voor de bezoekers die de komende week de tentoonstelling zullen bezoeken.

"Zijn filosofisch discours over zin en onzin van de kunst, over de bestaansreden en de betekenis van kunst, sturen zijn artistiek denken, maar in de praxis is Maurits Witdouck een man van toewijding, van volharding, een ambachtsman . Deze dubbele attitude tegenover de kunst maken hem in zijn oeuvre tot een gedreven onderzoeker, een langzaam vernieuwer met grote zorg voor traditie.

In de tentoonstelling getuigen enkele groeiprocessen van een kunstwerk, groepen waarin verschillende stadia van het wordingsproces worden getoond, van dit fundamentele zoeken naar evenwicht tussen idee en plastische verschijningsvorm. Het werk van Maurits wordt gekenmerkt door dit evenwicht, door onderzoek naar de meest eenvoudige basisvorm en een grote sereniteit. De ontwikkelingen naast hem in de wereld van de kunsten is hem daarbij niet vreemd, de kunstrichtingen van de twintigste eeuw, de overleveringen van historische perioden blijven exemplarisch, maar hij vindt telkens een bevredigend antwoord. Revolutionair is zijn oeuvre nooit, steeds is het progressief, onderzoekend en evoluerend.

Het vrije ruimtelijke werk is in de loop der jaren langzaam geëvolueerd van impressionistische, intimistische figuratie, over stilering naar constructivistische pure abstractie. De centrale monumentale ontwerpen voor oa het Pand, de vele kleinere bronzen en studies voor kleinplastiek in de vitrines geven een uitstekend beeld van het vrije wroeten van de kunstenaar in de eenzaamheid van een atelier, het gevecht met de weerbarstigheid van een materiaal, de ontoereikende vertaling van een schitterend idee via materie."

Tot zover de beschrijving van Jan Bral. De familie vroeg mij ook om zeker Johan Witdouck te vermelden. Hij was de bezieler van deze tentoonstelling en spendeerde hier verschillende dagen om de tentoonstelling vorm te geven ... met een schitterend resultaat!

Tijdens de voorbij 65 jaar van zijn leven voerde Maurits Witdouck heel wat werken uit in opdracht. Een reeks monumentale beelden die ik als kind bewonderde in de voorgevel van het stadhuis van Brugge, vele werken in opdracht van kerken, gestelde lichamen, lokale overheden enzovoort. U vindt daarvan in deze tentoonstelling een kleine selectie terug. Een van de werken dat mij bijzonder trof staat hier naast mij. Maurits Witdouck creëerde dit beeld in 1962 op vraag van de gemeente Zottegem als gedenkteken voor de oorlogsslachtoffers, burgers, militairen en politieke gevangenen. Deze verwrongen en getormenteerde man vat alle emoties samen. Het beeld is een uitdrukking van pijn en smart, van onrecht en ontmenselijking. Van begrijpen en ondergaan. Van ontzetting over het leed dat mensen andere mensen kunnen aandoen, als een universele, krachtige kreet tegen onderdrukking, tegen verdrukking, tegen machtswellust. Het is slechts één van de vele werken van Maurits Witdouck die men op zijn levenswandel kan ontmoeten. Ook in onze gemeente kan u in Kerkelare, op een bankje in een rustig groen hoekje, genieten van één van de werken van Maurits Witdouck en bij bijzondere gelegenheden schenkt de gemeente etsen van de inwoner-kunstenaar die zij koestert.

Een volledig overzicht geven van het werk en het leven van deze man is voor mij onmogelijk en kan ook niet verwacht worden. Maar deze beknopte schets geeft toch aan wie Maurits Witdouck is, bijzonder op zijn eigen zeer bescheiden wijze. En dit voegt volgens mij toch een extra dimensie toe als u vanavond de werken van Maurits Witdouck in u opneemt.

Maurits, ik kan mij niet inbeelden dat een man als u veel belang hecht aan een verjaardag. Toch wens ik u namens de hele gemeente nog een mooie avond, omringd door familie en vrienden, en wens ik u samen met uw echtgenote nog vele gelukkige jaren in een goede gezondheid.